366 | Franz Schubert

Gepubliceerd op 31 januari 2026 om 14:00
366 verjaardags kalenders, franz schubert

Vandaag is de geboortedag van Franz Schubert, componist van de Romantiek. De meest poëtische componist ooit. Ondanks zijn relatief korte leven Componeerde Schubert bijna duizend stukken. De bewerking hierboven en de arty naslagwerken / verjaardagskalenders, zijn made by me, Frieke.

Franz Schubert werd geboren op 31 januari 1797 in Wenen. Zijn vader was schoolmeester, en al vroeg bleek Franz een uitzonderlijk muzikaal talent te hebben. Als kind zong hij in het koor van de keizerlijke hofkapel en kreeg hij een opleiding aan het prestigieuze Stadtkonvikt, waar hij onder meer compositie studeerde. Daar maakte hij kennis met de muziek van Mozart, Haydn en Beethoven, componisten die zijn stijl diepgaand zouden beïnvloeden.

In zijn tienerjaren begon Schubert al verbazingwekkend productief te componeren. Hij schreef liederen, kamermuziek, symfonieën en kerkmuziek, vaak met een opmerkelijke emotionele diepgang. Terwijl Beethoven de muziekwereld domineerde, werkte Schubert grotendeels in de schaduw, zonder vaste betrekking en zonder brede publieke erkenning.

In de periode rond 1814-1816 componeerde hij onder meer Gretchen am Spinnrade en later het beroemde Erlkönig op teksten van Goethe. Hierin toonde hij zijn unieke talent om poëzie muzikaal tot leven te brengen, niet alleen als melodie, maar als dramatisch verhaal. Het lied werd een van zijn belangrijkste artistieke vormen, en hij zou uiteindelijk meer dan 600 liederen schrijven.

Schubert leidde een onzeker en vaak financieel moeilijk leven. Hij gaf korte tijd les, maar voelde zich daar ongelukkig bij en koos voor een vrij bestaan als componist. Hij leefde van vriendschappen, tijdelijke steun en kleine opdrachten. Zijn vriendenkring, bekend als de kring van de Schubertiaden, organiseerde huiskamerconcerten waarin zijn muziek werd uitgevoerd. Dit waren vaak warme, intieme bijeenkomsten, ver weg van het grote concertpubliek. In de jaren 1820 breidde Schubert zijn muzikale ambities verder uit. Hij schreef kamermuziek van uitzonderlijke kwaliteit, zoals het Strijkkwintet in C en het Forellenkwintet, evenals grotere werken zoals symfonieën en pianomuziek. Zijn muziek werd steeds rijker, alsof hij de menselijke ziel intensiever probeerde te doorgronden.

Ondertussen verslechterde zijn gezondheid, waarschijnlijk als gevolg van syfilis. Zijn latere werken dragen vaak een mengeling van schoonheid, wanhoop, berusting en innerlijke strijd. In deze periode componeerde hij monumentale meesterwerken zoals de liedcycli Die schöne Müllerin en Die Winterreise, waarin liefde, verlies en existentiële eenzaamheid centraal staan.

In 1828, zijn laatste levensjaar, bereikte Schubert een creatieve piek. Hij voltooide onder meer de indrukwekkende Symfonie nr. 9 (“De Grote”), en de laatste pianowerken die vandaag worden gezien als hoogtepunten van de romantische muziek.

Op 19 november 1828 stierf Schubert, slechts 31 jaar oud, in Wenen. Tijdens zijn leven had hij nooit de roem of financiële zekerheid bereikt die zijn talent verdiende. Ironisch genoeg groeide zijn reputatie pas na zijn dood, toen componisten als Schumann en Brahms zijn werk opnieuw ontdekten en verdedigden.

 

Schubert gezien als een brug tussen het classicisme en de romantiek, een componist die het lied transformeerde tot een diep persoonlijke kunstvorm en die muziek schreef vol tederheid, melancholie en menselijkheid.

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.